Dubbelinterview beeldende kunst en dans docent

11-12-2016
Niels Janssen is een docent tekenen en schilderen naast zijn beeldend kunstenaarschap. Hij start in januari een cursus modeltekenen en schilderen.
Marlieke Burghouts is een docent dans naast danser en choreochraaf.
Voor beide is het lichaam een manier om zich creatief te uiten. Voor de een door het als instrument te gebruiken, voor de ander als bron voor een schilderij.

Waarvoor mogen ze je altijd wakker maken?
Marlieke: Reizen en dansen. Stilzitten kan ik niet, dansen en reizen maken het leven mooi en rijk.
Niels: Iemand moet een verdomd goede reden hebben om mij wakker te maken. Lintpasta met wildzwijnsaus zou zo’n reden kunnen zijn. Met een glas rode wijn.

Welk liedje zit er in de soundtrack van je leven?
Marlieke: Ik ben in de jaren '90 opgegroeid, dus je raad het al...yes de Spice Girls met het nummer "Wannabe" was zeker een populaire...catchy nummer met een hoop girlpower. Tegenwoordig word ik erg geraakt door de muziek van Patti Smith, het nummer "Generation" is weer zeer toepasselijk in deze tijden
Niels: Een paar dagen terug liet ik het allereerste liedje dat mij aangreep aan mijn dochter (10 jr.) horen: ‘crazy horses’ van de Osmonds. We hebben er hartelijk om kunnen lachen.

Welke kunstenaar heeft je geïnspireerd?
Marlieke: Meg Stuart voor mijn choreografieën, zij is een Amerikaanse choreografe werkzaam in België. Zij neemt het individuele lichaam en vertaald op een diep fysieke en emotionele manier sociale structuren waarin we leven.
Voor bewegingskwaliteit van mijn lessen kijk ik graag naar het werk van Crystal Pite, een choreografe uit Canada. Haar bewegingskwaliteit is krachtig, vloeiend en zeer dimensionaal.
Niels: Steeds meer kunstenaars inspireren mij. Mijn belangstelling verbreedt zich. Ook niet zo gek: Hoe langer je meegaat des te meer kunstenaars en hun werk je leert kennen, van dichtbij en veraf, door alle tijden heen. Maar Willem de Kooning is de kunstenaar bij het zien van wiens werk ik dacht: Dat wil ik ook!

Met welk lichaam zou jij nog wel eens een kunstwerk willen maken?
Marlieke: In mijn werk als choreograaf kies ik vaak korte dansers uit die heel organisch kunnen bewegen. Momenteel ben ik een project aan het opstarten voor jongeren die niet perse dansers zijn, maar wel echt iets willen zeggen op het podium. Ik kijk er erg naar uit hoe ik het meeste uit een ongeschoolde danser kan halen. Ik zou niet zo maar een danser op kunnen noemen, de diversiteit van het lichaam en de samenleving maakt het zo mooi, vol en inspirerend.
Niels: Als iemand heel sterk poseert (of danst; ik ga graag naar het Nederlands Danstheater), met grote waardigheid, ontstaat er iets groters dan iemands uiterlijk. Dat vind ik mooi en diep menselijk. Overigens ben ik in mijn eigen werk meer van het verzinnen van lichamen, met alle Fellini-eske consequenties van dien.

Wat maakt jou uniek als docent?
Marlieke: Elke leerling in mijn les krijgt de ruimte om op een individuele manier te ontwikkelen, zowel artistiek als fysiek. Genieten, leren groot maar intelligent te bewegen, je creatief te uiten door dans zijn belangrijk voor mij. Ik hoop dat mensen daardoor fysiek en mentaal groter durven te zijn in hun alledaagse leven. Elke les geef ik al mijn energie en volle enthousiasme.
Niels: ‘Uniek’ vind ik lastig. Ik bedoel: Ik ken niet al mijn collega’s even goed… Ik ben erg op het individu gericht, meer op de ontwikkeling van een specifieke cursist dan op mijn eigen programma. Wat mij, denk ik, een typische docent maakt is een groot genoegen beleven aan het delen van kennis en kunde. Iemand net dat opkontje geven waardoor een werk of een ontwikkeling naar een hoger plan getild worden.

Wat doe je nog verder buiten De VAK?
Marlieke: Ik maak voorstellingen als choreografe, momenteel werk ik aan een solo voorstelling waarin publieksparticipatie een rol zal spelen. Daarnaast geef ik les op Amsterdam Dance Center en dans ik voor circus gezelschap Lumen in Zwitserland.
Niels: Ik geef ook les bij het Centrum voor Kunst en Cultuur in Zoetermeer (fijnschilderen met olieverf). Verder ben ik zoveel mogelijk in mijn atelier om te werken aan mijn ‘psychogrammen’, gelaagde tekeningen waarin van alles dat in mijn hoofd rondspookt om voorrang vecht (zie: www.nielsjanssen.nl) . Ik exposeer regelmatig, de afgelopen tijd in Pulchri Studio in Den Haag, bij Galerie Helder, ook in Den Haag en op de KunstRai in Amsterdam.

Waar kijk je naar uit binnen De VAK?
Marlieke: Momenteel werk ik met mijn Demoteam toe naar de voorstelling van Lichtjesavond op 13 december. Mijn leerlingen maken deels zelf materiaal en ben erg geïnspireerd door hen!
Niels: Ik heb net een hoogtepunt achter de rug: Een expositie van mijn maandagavondgroep met de groepen van VAK collega Mariska van den Enden bij 38CC. Dat was weer een feest. De samenwerking met Mariska en Lucia Hazenberg van 38CC verloopt heel vanzelfsprekend en dat was te zien aan het resultaat. Ik kijk al vooruit naar een volgende keer en die gaat er komen. Na de jaarwisseling ga ik met mijn groepen naar het nieuwe Museum Voorlinden in Wassenaar. Ook leuk.

Wat is je drijfveer om les te geven?
Marlieke: Het mogen delen van dans en mijn inspiratie daar binnen en daardoor mensen te laten groeien, groter te laten bewegen en lichaamsbewustzijn te geven, is mijn grote drijfveer.
Niels: Ik denk dat ik door mijn ervaring als kunstenaar en het feit dat ik dat kunstenaarschap vrijwel dagelijks onderhoud een poort naar een tovertuin kan openzetten voor mijn cursisten. Zo van: Kijk, het is leuk daarbinnen, ga maar lekker spelen. Dat is krachtig en heel bevredigend.

Welke kunstwerk zou je ooit nog willen maken?
Marlieke: Ik droom er over om een groot werk te maken samen met andere dansers, geluidskunstenaars, video kunstenaars en beeldende kunstenaars. Binnen dit werk zet het ene element het andere aan waardoor er chaos en toch eenheid kan ontstaan. Het publiek bevindt zich in het speelveld. Mijn droomlocatie is een oude fabriekshal.
Niels: Ik ben altijd nerveus benieuwd naar het werk waar ik nu mee bezig ben. Of het aan de verwachtingen gaat voldoen en uitstraalt: Hier ben ik, vollediger kan ik het niet uitdrukken. Daar slaag ik natuurlijk niet 100% in, maar daardoor blijf ik gedreven.

Wat zou je doen als je geen les zou geven?
Marlieke: Terug naar school gaan om dramaturg te worden, of ik zet me in als danskunstenaar voor sociale projecten of ik word fysiotherapeut. Kortom, genoeg inspiratie.
Niels: Ik kan mij dat nauwelijks voorstellen. In mijn atelier ben ik solitair en geniet daar enorm van. Als ik les geef, voelt het alsof ik, wat ik zelf doorgemaakt heb in mijn atelier, deel en dat vind ik heel belangrijk. Misschien dat ik illegaal op Amerikaanse rivierkreeftjes zou gaan vissen, want daar wemelt het tegenwoordig van in iedere Hollandse sloot.

Wat is voor jou de kracht van kunst?
Marlieke: Hierop moet ik twee antwoorden geven. Aan de ene kant geeft het mensen de kans om op andere manieren na te denken over wie we zijn en in wat voor een samenleving wij leven.
Tevens zie ik de kunst als een mooie en krachtige manier om mensen een manier te geven van het uiten van hun ideeën, identiteit en energie. Het is een manier van delen die grenzen en talen overschrijden.
Niels: Kunst is als het leven zelf: Een poging een brug te bouwen tussen realiteit en droom. Een taai ambacht met de potentie om het alledaagse ver te overstijgen. Een jaar terug was ik in Museum Louisiana bij Kopenhagen en zag daar een beeld van Giacometti dat sindsdien op mijn netvlies gebrand staat. Als kijken naar een object een ervaring wordt die veel meer is dan een paar kilo brons is dat magisch en ongrijpbaar. Dat is de kracht van kunst.